MAA's 3 Books. 3 Days Sale is back for JMM 2012!
Kamis, 22 Desember 2011
Rabu, 21 Desember 2011
Selasa, 20 Desember 2011
Extrinsic Motivation
It's been a weird semester and this is going to be a weird post. I'm trying to work through how I made a mess of it, and doing that publicly is odd... but it fits with how this blog has helped me develop as a professional. I shared my portfolio at the beginning of the semester, which I put together to make a case for promotion to full professor, and I've been turned down for that by the college personnel committee and our dean, after a positive but slightly contentious department vote. The reason for for the no was no peer-reviewed publications. Serves me right, many say, applying for full without any.
I became interested in the teaching of math in a serious way when I got the chance to make over the math for elementary teachers at Penn State. We changed texts, and my friend Sue Feeley gave me some excellent reading recommendations in response to 'what do these teachers need to know, anyway?' I got more interested when I realized how amazing and challenging it was to think about, and just fun besides. I was going to quit graduate school and go teach high school, but my advisor correctly urged me to finish. The nail in the math research coffin for me was realizing just how few people would care about the research I was doing.
At Grand Valley they hired me to be a math educator, in what I still consider to be a minor miracle. What were they thinking? I didn't think too much of publishing then because I was really just learning the field, and then I just never got around to it. I was also changing (hopefully growing) so fast that it felt weird putting something into print - who knew if I was still going to be doing that in a year or two? Plus work in the schools with students and with teachers in professional development was so much more satisfying. That led me to blogging, as a way to share resources and post materials for teachers, and blogging led me to writing. (Such as it is.) It was ephemeral enough that I didn't feel chained by it, and informal enough that I could share my process and stream of thought, which I value over product.
Then I started getting positive attention at work for the blog. I had long accepted that the way I went about my job meant never being a full professor and I didn't mind at all. Several friends convinced me to consider applying for promotion, and when my chair mentioned to my wife Karen that I should, it became a home discussion, too. I decided to try; I could be a test case, since I didn't really care. But a funny thing happened on the way, and as I put together materials and considered the college criteria, I really convinced myself that I did fit the criteria. The one thing missing: peer review. I decided that my department would be the peers, and made the process about asking them about the quality of my scholarship. They felt it met the requirements, though some felt like that was the wrong question, and the right question was publishing. But our criteria don't require publishing.
So when the negative decision came, it was totally depressing. The dean made it clear that it's a "technical requirement," and, I'm sure he thought kindly, "if you had one paper accepted..." Which to me sounded like you're right, your work is deserving, but sorry, you forgot to check a box. My negative reaction to this makes me feel foolish beyond measure, because my life is a constant stream of blessings. This is so totally a first world problem. It made me feel unappreciated at work, despite the great support I received from many people. Karen suggested my reaction came from a lack of previous failures, and that is part of it, too, I think. It really mired me in negativity.
I went from doing what I love because I loved it, to caring what someone else would say about it. And now I probably will try to submit for publication, though every obstinate bone in my body says to hell with it. Because it makes a financial difference for my family, though I hate that this matters. Which takes me back to having been so fortunate that I can be such an idealist at this advanced age.
Then it finally connected to me both how we do this to students all the time. Care about the grade! And how this is parallel to the new and developing teacher evaluation programs. With much higher stakes, where a no means you're out of school or out of a job. It's a nasty proposition, having to manage your professional life or academic life with someone else's criteria and interpretation of those criteria hanging over your head.
Sympathy for the people really subjected to these extrinsic measures is helping me come out of my funk. Plus to still be doing the job I love, with the constant amazing work that students do when genuinely learning. Two #mathchats on math games this week! A new batch of student teachers to mentor next semester. I want to re-evaluate how I'm trying to motivate students, and to be honest about it.
It's a Wonderful Life, when measured by what actually matters.
At Grand Valley they hired me to be a math educator, in what I still consider to be a minor miracle. What were they thinking? I didn't think too much of publishing then because I was really just learning the field, and then I just never got around to it. I was also changing (hopefully growing) so fast that it felt weird putting something into print - who knew if I was still going to be doing that in a year or two? Plus work in the schools with students and with teachers in professional development was so much more satisfying. That led me to blogging, as a way to share resources and post materials for teachers, and blogging led me to writing. (Such as it is.) It was ephemeral enough that I didn't feel chained by it, and informal enough that I could share my process and stream of thought, which I value over product.
Then I started getting positive attention at work for the blog. I had long accepted that the way I went about my job meant never being a full professor and I didn't mind at all. Several friends convinced me to consider applying for promotion, and when my chair mentioned to my wife Karen that I should, it became a home discussion, too. I decided to try; I could be a test case, since I didn't really care. But a funny thing happened on the way, and as I put together materials and considered the college criteria, I really convinced myself that I did fit the criteria. The one thing missing: peer review. I decided that my department would be the peers, and made the process about asking them about the quality of my scholarship. They felt it met the requirements, though some felt like that was the wrong question, and the right question was publishing. But our criteria don't require publishing.
So when the negative decision came, it was totally depressing. The dean made it clear that it's a "technical requirement," and, I'm sure he thought kindly, "if you had one paper accepted..." Which to me sounded like you're right, your work is deserving, but sorry, you forgot to check a box. My negative reaction to this makes me feel foolish beyond measure, because my life is a constant stream of blessings. This is so totally a first world problem. It made me feel unappreciated at work, despite the great support I received from many people. Karen suggested my reaction came from a lack of previous failures, and that is part of it, too, I think. It really mired me in negativity.
I went from doing what I love because I loved it, to caring what someone else would say about it. And now I probably will try to submit for publication, though every obstinate bone in my body says to hell with it. Because it makes a financial difference for my family, though I hate that this matters. Which takes me back to having been so fortunate that I can be such an idealist at this advanced age.
Then it finally connected to me both how we do this to students all the time. Care about the grade! And how this is parallel to the new and developing teacher evaluation programs. With much higher stakes, where a no means you're out of school or out of a job. It's a nasty proposition, having to manage your professional life or academic life with someone else's criteria and interpretation of those criteria hanging over your head.
Sympathy for the people really subjected to these extrinsic measures is helping me come out of my funk. Plus to still be doing the job I love, with the constant amazing work that students do when genuinely learning. Two #mathchats on math games this week! A new batch of student teachers to mentor next semester. I want to re-evaluate how I'm trying to motivate students, and to be honest about it.It's a Wonderful Life, when measured by what actually matters.
Senin, 19 Desember 2011
Lowongan Guru Biologi
SMA Martia Bhakti Bekasi membutuhkan tenaga pendidik untuk mata pelajaran Biologi dengan syarat :1. Beragama Islam2. IPK >2,53. mampu mengoperasikan microsoft office ( Word, Excel, dan power point )4. Memiliki akta IVLamaran dapat dikirim melalui email : matematika3sma@gmail.com atau datang langsung ke SMA Martia Bhakti dengan alamat Jl. Jendral Sudirman KM. 32 Bekasi ( dekat GOR Bekasi ).
Minggu, 18 Desember 2011
ലഹരിവസ്തുക്കളുടെ അമിത ഉപയോഗവും മനുഷ്യന്റെ ആരോഗ്യവും
ലഹരി വസ്തുക്കളുടെ ഉപയോഗം നമ്മുടെ സമൂഹത്തില് കൂടിക്കൂടി വരികയാണ്. ഒരു അനുഗ്രഹം പോലെ നമുക്ക് ലഭിച്ച ഈ ഭൂമിയിലെ ജീവിതം മനുഷ്യരായിത്തന്നെ നശിപ്പിക്കാന് യത്നിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. ആദിമകാലം മുതലേ ഔഷധങ്ങള് ആയോ വേദനസംഹാരികള് ആയോ മതാചാരങ്ങളുടെ ഭാഗമായോ ലഹരി വസ്തുക്കള് ഉപയോഗിച്ച് വന്നിരുന്നു. സസ്യങ്ങളുടെ ഇല, തണ്ട്, പൂവ്, കായ്, കറ ഇവയെല്ലാം ലഹരി വസ്തുക്കള് ഉണ്ടാക്കാന് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. ഉപയോഗം കൂടുതല് വിപുലമായതോടെ സുഖാനുഭൂതികള്ക്കു കൂടി അവ ഉപയോഗിക്കാന് തുടങ്ങി. ആദ്യം ആകര്ഷിക്കുകയും അവസാനം ഉപയോഗിക്കുന്ന ആളിനെ അടിമയാക്കി നാശത്തിലെത്തിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ആനന്ദ നിര്വൃതിയില് ആകുന്ന മനുഷ്യന് അറിയുന്നില്ല സാവകാശം ലഹരിക്കടിമയാകുകയും കരള്, കിഡ്നി, പാന്ക്രിയാസ്, തുടങ്ങിയവ രോഗഗ്രസ്തമാവുകയും ചെയ്യും എന്നും ഉള്ളത്. ഇതിനേക്കുറിച്ച് വ്യക്തമായ ബോധവല്ക്കരണം നമ്മുടെ സമൂഹത്തില് നടക്കേണ്ടതുണ്ട്. ലഹരി വസ്തുക്കള് ശരീരത്തെ കാര്ന്നു തിന്നുന്നതെങ്ങിനെയെന്നതിനെക്കറിച്ച് വിദ്യാര്ത്ഥികളെ ബോധവല്ക്കരിക്കാന് നാം മുന്നിട്ടിറങ്ങണം. ഈ ലക്ഷ്യത്തോടെ നവി മുംബൈയില് ജോലി ചെയ്യുന്ന മങ്കൊമ്പ് നിവാസിയും ബ്ലോഗറുമായ ബോബന് ജോസഫ് മാത്സ് ബ്ലോഗിന് അയച്ചു തന്ന ലേഖനത്തിലേക്ക് നമുക്കൊന്ന് കണ്ണോടിക്കാം. ലേഖനം വായിച്ച ശേഷം നിങ്ങളുടെ അഭിപ്രായങ്ങള് പങ്കുവെക്കണേ.
6000 - 4000 BC യില് കരിങ്കടല് / കാസ്പിയന് കടല് തീര പ്രദേശങ്ങളിലും, 4000 BC യില് ഈജിപ്തിലും, 800 BC യില് ചൈനയിലും ഇന്ത്യയിലും അങ്ങിനെ ലോകത്തിന്റെ പല സ്ഥലങ്ങളിലും ലഹരി വസ്തുക്കള് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതായി archaeological തെളിവുകള് ഉണ്ട്. ലഹരി വസ്തുകള് മനുഷ്യന്റെ ഗുണത്തിനുപയോഗിച്ചാല് അത് നല്ലതും അത് ദുരുപയോഗം ചെയ്താല് നാശവും ആണ് ഫലം. വളരെ കാലം ലഹരി വസ്തുക്കളുടെ ഉപയോഗം മാറ്റമില്ലാതെ തുടര്ന്നു.
മരുന്നിനുപയോഗിക്കുന്നതോ രോഗങ്ങള്ക്കെതിരായി ഉപയോഗിക്കുന്നതോ ആയ വസ്തുക്കളെ drugs എന്ന് പൊതുവേ പറയാറുണ്ടെങ്കിലും ഡോക്ടര്മാരുടെ നിര്ദേശം ഇല്ലാതെ ഉപയോഗിക്കുമ്പോള് അത് ദുരുപയോഗം (abuse) എന്ന് പറയുന്നു. മാത്രമല്ല അത് ശരീരത്തിനുണ്ടാക്കുന്ന ദോഷം ചെറുതായിരിക്കില്ല. കറുപ്പും അതിന്റെ ഉല്പന്നങ്ങളും ഇന്നും മരുന്നുണ്ടാക്കാന് ഉപയോഗിക്കുന്നു. മറ്റുള്ള CNS , കൊക്കൈന്, അമ്ഭിറ്റമിന് തുടങ്ങിയ ഉത്തേജക വസ്തുക്കള്, അരയില് സൈക്ലോ ഹെക്സൈല് അമീനുകള് (aryl cyclo hexile amines ), ഹലുസിനോജനുകള്, നൈട്രസ് ഓക്സൈഡ്, മീതൈല് ഈതര് , കഞ്ചാവും കഞ്ചാവുല്പന്നങ്ങളും, തുടങ്ങിയ പലതും drugs ഉണ്ടാക്കാന് ഉപയോഗിക്കുന്നെങ്കിലും അവക്കൊക്കെ നിയമത്തിന്റെ അതിര്ത്തികള് ഉണ്ട്. അത് മറികടന്നു ലഹരിക്കുവേണ്ടി ഉപയോഗിക്കുമ്പോള് അത് ദുരുപയോഗം ആകുന്നു. ഇതിന്റെ ലഭ്യത കുറവായതിനാലും നിയമതിനെതിരായതിനാലും ലഹരിക്ക് വേണ്ടി ഉപയോഗിക്കുന്നത് രഹസ്യത്തിലാനെന്നു മാത്രം.
പൊതുവേ Psychoactive Drug ലഹരിക്ക് വേണ്ടി ഉപയോഗിക്കുന്നു. പുകയില, നിക്കോട്ടിന്, മദ്യം ഇവയാണ് ലഹരിക്കുവേണ്ടി കൂടുതല് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇവയ്ക് നിയമത്തിന്റെ ഊരാകുടുക്കില്ലതാതാണ് ഇതിനു കാരണം. ഇതിലും മദ്യം (alcohol) ആണ് കൂടുതല് ജനകീയം. അതുകൊണ്ട് മദ്യത്തെ കുറിച്ച് അല്പം കാര്യങ്ങള് ചിന്തിക്കാം.
മദ്യം (alcohol)
പല തരം ലഹരി വസ്തുക്കള് ഉണ്ടെങ്കിലും ഇന്ന് ലോകത്തില് ഏകദേശം 45 % ജനങ്ങള് ഉപയോഗിക്കുന്നത് മദ്യം (alcohol ) എന്ന ലഹരിവസ്തുക്കള് ആണ്. ആദിമ കാലം മുതലേ ഈ ദുശീലം മനുഷ്യരില് നിലനിന്നിരുന്നു എന്നതിന് തെളിവുകള് ഉണ്ട്. അനുകൂലമായ സാമൂഹ്യ സാഹചര്യങ്ങള് മദ്യം ഉപയോഗിക്കാന് ഒരുവനെ സഹായിക്കുന്നു. മറ്റുള്ളവയെ അപേക്ഷിച്ച് ഇവയുടെ ലഭ്യത, സമൂഹത്തില് അന്തസ്സിന്റെയോ ആഭിജാത്യതിന്റെയോ ഭാഗമായും ഇവ നില നില്കുന്നു. എന്തൊക്കെയാണെങ്കിലും ദൂഷ്യഫലങ്ങളില് ശീലം, ആസക്തി, സഹനശേഷി, അടിമത്തം ഇവ മറ്റു ലഹരികളെ പോലെ തന്നെ ഭീകരമായ എല്ലാ ദോഷവശങ്ങളും മദ്യത്തിനും ഉണ്ട്.
മദ്യം സ്ഥിരമായി ഉപയോഗിക്കുന്നവര് കൂടുതല് പറയുന്നത് അവരുടെ ജീവിതത്തിലെ കദന കഥകള് അല്ലെങ്കില് ദുഖ സാഹചര്യങ്ങളെ കുറിച്ചായിരിക്കും. അവയ്കൊരു തല്കാല ശമനത്തിനെന്ന വ്യാജേനയായിരിക്കും ആദ്യമൊക്കെ അവ ഉപയോഗിച്ച് തുടങ്ങുക. അല്ലെങ്കില് ഒരു രസത്തിനോ കൂട്ടുകാരുടെ നിര്ബന്ധത്തിനു വഴങ്ങിയോ ആവാം.
ഈ ദുഖ സാഹചര്യങ്ങളെ തലച്ചോര് എങ്ങിനെ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നു എന്നും അവ നോര്മല് ആകുന്നതെങ്ങിനെയെന്നും നോക്കാം. സാധാരണ ഗതിയില് സംഘര്ഷ സാഹചര്യങ്ങള് ഉണ്ടാകുമ്പോള് സംഘര്ഷം ഉണ്ടാകുകയും ആ സാഹചര്യം വിടുമ്പോള് നോര്മല് ആകുകയും ചെയ്യുന്നു എന്നാണല്ലോ നാം ചിന്തിക്കുന്നത്. എന്നാല് സത്യത്തില് അല്പം ശാസ്ത്രീയമായി പറഞ്ഞാല് ന്യൂറോണുകളാണ് ഇതില് പ്രധാന പങ്കു വഹിക്കുന്നത്. സ്ട്രെസ് സാഹചര്യം ഉണ്ടാകുമ്പോള് അതൊരു സ്ട്രെസ് സൈക്കിള് ആണെന്ന് പറയാം. എന്താണീ സ്ട്രെസ് സൈക്കിള്?
സ്ട്രെസ് സൈക്കിള്
സ്ട്രെസ് സാഹചര്യമുണ്ടാകുമ്പോള് അതിനെ നേരിടാന് തലചോറിലെ ലിംബിക് സിസ്റ്റം പ്രവര്ത്തനനിരതമാകുന്നു. സെറിബ്രല് കോര്റെക്സില് നിന്നും സ്ട്രെസ് നേരിടാനുള്ള സന്ദേശം ഹൈപോതലമാസിലെക്കെതിക്കുന്നു. ഇവയെ അവിടെ എത്തിക്കുന്നത് ടോപമിന് എന്ന neurotransmitter ആണ്. അപ്പോള് അവിടെ നിന്നും CRF (Corticotropin Releasing Factor) എന്ന രാസവസ്തു ഉണ്ടാകുന്നു. ഇത് രക്തവുമായി കലര്ന് തലച്ചോറിലെ pituitary ഗ്രന്ഥിയില് എത്തുന്നു. ഇവ pituitary ഗ്രന്ഥിയില് എത്തുമ്പോള് അവിടെ ACTH (Adrenal copco tropic hormone) എന്നൊരു ഹോര്മോണ് ഉണ്ടാകുന്നു. അവിടെ നിന്നും സിസ്റ്റത്തിന്റെ നിര്ദേശാനുസരണം CRF , ACTH ഇവ രക്തത്തില് ലയിച്ചു വീണ്ടും കിട്നിയുടെ മുകളിലുള്ള adrenal ഗ്രന്ഥിയില് എത്തുകയും, അവിടെ adrenaline , adrenocortico steroid മുതലായ ഹോര്മോണുകള് ഉണ്ടാകുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇപ്പോള് ഇവിടെ നാല് തരം ഹോര്മോണുകള് ഉണ്ടായിരിക്കുന്നു. ഇവ രക്തത്തില് കലരുന്നു. ഇവയുടെയെല്ലാം ഫലമായി സ്ട്രെസ്സിനെ നേരിടാന് ശരീരത്തിന് ശക്തി കിട്ടുന്നു. വീണ്ടും കോര്റെക്സില് നിന്നും പിരി മുറുക്കം നേരിടാനുള്ള സന്ദേശം നില്കുമ്പോള്. ഹൈപോതലമാസ്സിന്റെയും pituitary യുടെയും പ്രവര്ത്തനം നില്കുന്നു. തന്മൂലം CRF , ACTH ഉത്പാദനം നില്കുന്നു. മനസ് നോര്മല് ആകുന്നു. ഇതാണ് സ്ട്രെസ് സൈക്കിള്.
എന്നാല് സ്ട്രെസ് സാഹചര്യം ആവര്ത്തിച്ചുണ്ടാകുമ്പോള് ന്യുറോണുകള്ക്ക് (ഞരമ്പുകള്) ശക്തി കുറയുന്നു. ശരീരവും മനസും ക്ഷീണിക്കുന്നു. ഈ സാഹചര്യത്തില് ലഹരികളെ ആശ്രയിച്ചാല് അവനു കൂടുതല് സുഖം തോന്നും (ശരീരത്തെ നശിപ്പിക്കുകയാണെന്ന് ആരറിയുന്നു?). CRF , ACTH ഇവയുടെ ഉത്പാദനം കുറയുന്നത് കൊണ്ടാണത്. ലിംബിക് സിസ്റെതില് ലഹരി പ്രവര്ത്തികുമ്പോള് CRF , ACTH ഇവയുടെ ഉത്പാദനം കുറയുന്നു. ടോപമിന് (dopamine) കൂടി ലഹരിയുടെ കൂടെ സിസ്റ്റത്തില് പ്രവര്ത്തിക്കുമ്പോള് കൂടുതല് സുഖം തോന്നുന്നു. ആ സുഖം മനുഷ്യന് രസമായി തോന്നുന്നു. (പക്ഷെ ഇതിന്റെ ഗുരുതരഭവിഷ്യത്തുകളെപ്പറ്റിപ്പോലും ആ നിമിഷം ഓര്ക്കണമെന്നില്ല.) ഇതാണ് ലഹരി വസ്തുക്കളോട് നമ്മുടെ തലച്ചോറിനുള്ള പ്രവര്ത്തനം.
ശാരീരികവും മാനസികവുമായ പ്രശ്നങ്ങള്
ലഹരിക്ക് ആദ്യം പറഞ്ഞത് പോലെ ശീലം, ആസക്തി, സഹനശേഷി (tolerance ), അടിമത്തം (dependence or addiction ) ഇങ്ങിനെ പല ഘട്ടങ്ങള് ഉണ്ട്. ആദ്യമൊക്കെ ഒരു രസത്തിനായി തുടങ്ങുന്ന ഈ ലഹരി ഉപയോഗം ക്രമേണ ശീലമായി മാറുന്നു. അത് ക്രമേണ ആസക്തിയിലേക്കും അടിമത്തത്തിലേക്കും നീങ്ങുന്നു. ഉദാ: എന്നും ഒരു പെഗ് എടുക്കുന്ന ഒരാള് ഒന്നോ രണ്ടോ മാസം കഴിയുമ്പോള് ഒന്നര അല്ലെങ്കില് രണ്ടു പെഗ് ആക്കുന്നു. അങ്ങിനെ സ്ഥിരം കഴിക്കുന്നവന് അളവ് കൂട്ടി കൊണ്ട് വരും. നാടന് ഭാഷയില് പറഞ്ഞാല് അവനു വലിയ "കപാസിറ്റി" ആകുന്നു എന്ന് പറയും. സത്യത്തില് അവനോ കൂടുകരോ അറിയുന്നില്ല അവന് സഹനശേഷി എന്ന ലെവലിലേക്ക് ആണ് പോകുന്നത് എന്ന്. അടുത്ത ലെവല് അടിമത്തം ആണ്. ടോളറെന്സിനു രണ്ടു തലങ്ങള് ഉണ്ട് കരളിന്റെ ഉപചയം കൂടുന്നത് കൊണ്ട് ലഹരി കൂട്ടാനുള്ള പ്രേരണ തലച്ചോറില് നിന്നുണ്ടാകുന്നു. എത്ര കഴിച്ചാലും പ്രശ്നമില്ല എന്ന് തോന്നും. ഇതിനെ pharmaco kainatic tolerance എന്ന് പറയുന്നു. ഇത് പോലെ തന്നെ തലച്ചോറും ഒരു ടോളറന്സ് തരുന്നത് pharmaco dynamic tolerance എന്ന് പറയും. ചിലര് ഒരു കുപ്പിയൊക്കെ ഒറ്റയടിക്ക് തീര്ക്കുന്നത് കാണാം. ഇത്തരക്കാര് ഈ രണ്ടാമത് പറഞ്ഞ tolerance ഉള്ളവരാണ്. പക്ഷെ ശരീരത്തിന്റെ പോലെ തലച്ചോറിനു ഇത്ര മാത്രം ലഹരി പിടിച്ചു നിര്ത്താനുള്ള കഴിവില്ല. ഒരു പരിധിക്കു അപ്പുരമെത്തിയാല് മരണം നിശ്ചയമാണ്. ആ ലെവലിനെ മരകമാത്ര (lethal level ) എന്ന് പറയും. ഇങ്ങിനെ അകാല മൃത്യു അടയുന്ന എത്രയോ പേര് നമ്മുടെ സമൂഹത്തിലുണ്ട്. ലഹരി ഉപയോഗിക്കുന്നവര്കു സ്ഥലകാല ബോധങ്ങള് ഇല്ലാതാകുന്നു. വെപ്രാളം, വിശപ്പ്, വിയര്പ്, വ്യാകുലത, തലവേദന, തലയ്ക്കു മന്ദത, ശര്ദി, ശരീരം കൊച്ചിവളിക്കള്, അമിത രക്ത സമ്മര്ദം അങ്ങിനെ പല ശാരീരിക വിഷമതകള് ഉണ്ടാകുന്നതിനു പുറമേ, മദ്യപന് ആഹാരം വേണ്ടുവോളം എടുത്തില്ലെങ്കില് അവന് ശരിക്കും അനാരോഗ്യവനാകുന്നു. രോഗ പ്രതിരോധ ശക്തി കുറയുന്നതുകൊണ്ട് പല പല രോഗങ്ങള് പ്രത്യേകിച്ച് ലൈംഗിക രോഗങ്ങള് വരാനുള്ള സാധ്യത മറ്റുള്ളവരെ അപേക്ഷിച്ച് വളരെ കൂടുതലാണ്. 24 മണിക്കൂറിനുള്ളില് withdrawal ലക്ഷണങ്ങള് കാണിക്കും. പെട്ടെന്ന് നിര്ത്തിയാല് ഉണ്ടാകുന്ന withdrawal ലക്ഷണങ്ങളില് നിന്ന് രക്ഷപ്പെടാന് കുറേശെ നിര്ത്തുക.
മുകളില് പറഞ്ഞതില് ചിലവയും മൂഡ് ദിസോര്ടെര്, വിറയല് പോലുള്ള രോഗങ്ങളും withdrawal symptoms ആയി പ്രത്യക്ഷപെടാം. ഒരാഴ്ച ക്ഷമിച്ചിരുന്നാല് ഇവയോകെ അപ്രത്യക്ഷമാകും. ചിലര്ക് വളരെ കാലത്തെ ഉപയോഗത്താല് വിറയല് മരാരോഗമായി മാറുന്നു.
ലഹരി വസ്തുക്കളും ഗര്ഭസ്ഥ ശിശുവും
ലഹരി ഉപയോഗിക്കുന്ന ഗര്ഭിണികളുടെ ശിശുക്കല്കും പ്രശ്നങ്ങള് ഉണ്ടാകുന്നുണ്ട്. ഗര്ഭസ്ഥ ശിശുവിന്റെ തലച്ചോറില് ധാരാളം സ്വീകരിണികള് (receptors - നാഡികള്ക്കിടയിലെ രാസപധാരധങ്ങള് വഴി സന്ദേശം കൈമാറുന്ന joint ) വളരെ കൂടുതലാണ്. അതിനാല് ലഹരിയുടെ പ്രത്യാഘാതങ്ങള് വളരെ കൂടുതല് ആണ്. ജനിച്ചയുടന് ചില കുട്ടികള് വളരെ വെപ്രാളവും പരവേശവും മറ്റും കാട്ടാറുണ്ട്. അങ്ങിനെ ഡോക്ടരമാരടക്കം പലരെയും ഭയപ്പെടുത്തുന്നു. നമ്മുടെ നാട്ടില് ചില മനുഷ്യര്ക്ക് ഒരു ധാരണയുണ്ട്. അല്പം മദ്യം ഗര്ഭിണികള്ക്ക് നല്ലതാണെന്ന്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ അല്പം ബ്രാണ്ടി ചിലര് കൊടുക്കുന്നു. ഇത് മൂലം മുകളില് പറഞ്ഞ ഗുരുതരപ്രശ്നങ്ങള് സൃഷ്ടിക്കുന്നതല്ലാതെ പ്രത്യേകിച്ചു ഗുണമൊന്നും കിട്ടില്ല. ഇത്തരം കുഞ്ഞുങ്ങള്ക് ജനിതക, മസ്തിഷ്ക തകരാറുകള് ഭാവിയില് ഉണ്ടാകാന് സാധ്യത ഏറെയാണ്.
ലഹരിവസ്തുകളും മനുഷ്യ മസ്തിഷ്കവും സുഖാനുഭൂതിയും
സഹസ്രാബ്ദങ്ങളുടെ പരിണാമത്തിലൂടെ തലച്ചോറിന്റെ ceribral cortex എന്ന ഭാഗത്തുണ്ടായ വികാസം സസ്തനങ്ങളില് മാത്രം ഉള്ള ഒരു പ്രത്യേകതയാണ്. മനുഷ്യരില് വരുമ്പോള് ഈ ഭാഗം കുറെ കൂടി വികസിച്ചിരിക്കുന്നു. അതിനു കാരണം അവന്റെ സാമൂഹ്യ ജീവിതം തന്നെ. ഇത് മനുഷ്യനെ മൃഗങ്ങളില് നിന്ന് വ്യത്യസ്തനാക്കി. അവനു കൂടുതല് ന്യുറോണുകള് ഉണ്ടായി. മനുഷ്യന്റെ തലച്ചോറിലെ കേന്ദ്ര നാഡീവ്യൂഹതിലെ ന്യൂറോണുകള്ക്ക് കൂടുതല് സംപ്രേഷണം (neurotransmission) ഉണ്ടായി. അവന്റെ ബുദ്ധി വികസിക്കാന് തുടങ്ങി. അവന് കൂടുതല് ചിന്തിക്കാന് തുടങ്ങി. അവന് കൂടുതല് അനുഭൂതികള് തേടി അലഞ്ഞു. അങ്ങിനെ ഒരിക്കല് അവന് ലഹരിയുടെ സുഖം അറിഞ്ഞു. അന്ന് മുതല് ഇന്നുവരെ ഈ ശീലം മനുഷ്യനില് തുടര്ന് കൊണ്ടേയിരിക്കുന്നു. ഇന്ന് കേരളത്തിലെ മദ്യത്തിന്റെ ഉപയോഗം ഇന്ത്യയിലെ ഒന്നാം സ്ഥാനത്തിലേക്ക് മാറുന്നു. അതും തൃശൂര് ജില്ല ഒന്നാം സ്ഥാനതാണെന്ന് പറയാം. ആദ്യമൊക്കെ വെറും അനുഭൂതിക്ക് വേണ്ടി തുടങ്ങുന്ന ഈ ശീലം അടിമതതിലേക്ക് (dependence) നീങ്ങുമ്പോഴാണ് പ്രശ്നങ്ങള് ഉണ്ടാകുന്നത്. ഭാര്യയെയും മക്കളെയും ഉപദ്രവിക്കുന്ന സ്ഥിരം മദ്യപാനികളായ എത്രയോ ഭര്ത്താക്കന്മാര് ഇന്ന് നമ്മുടെ കേരളത്തിലുണ്ട്. വരുമാനം ഒന്നും ഇല്ലെങ്കിലും വീട് സാധനങ്ങള് വിറ്റു അതില് നിന്ന് മദ്യം വാങ്ങി കഴിക്കുന്നവര്. ലഹരിക്ക് വേണ്ടി ഇങ്ങനെ എന്തും ചെയ്യുന്നവര്. ഇങ്ങിനെ എത്രയൊക്കെ സംഭവങ്ങള് നടക്കുന്നു. എന്തുകൊണ്ടാണിങ്ങനെ മനുഷ്യന് അധഃപതിക്കുന്നത്. പ്രധാനമായും അടിമത്തം അല്ലെങ്കില് dependence എന്ന ഒരു ലെവല് എത്തുമ്പോഴാണിത് തുടങ്ങുന്നത്. ഇതിനെ പറ്റി അല്പം ചിന്തിച്ചാല് നമ്മുടെ തലച്ചോറിനെയും ഇതുമായി ബന്ധപെട്ട അതിന്റെ പ്രവര്ത്തനത്തെയും കൂടി അല്പം അറിഞ്ഞിരിക്കുന്നത്. നന്നായിരിക്കും.
തലച്ചോറിന്റെ പ്രവര്ത്തനം മൊത്തത്തില് ഒരു വലിയ സൂപ്പര് കമ്പ്യുട്ടറിനോട് ഉപമിക്കാം. തലച്ചോറിനു ധാരാളം ഭാഗങ്ങളും കോടിക്കണക്കിനു ന്യുറോണുകളും ഉണ്ട്. തലച്ചോറിനു ധാരാളം ഭാഗങ്ങള് ഉണ്ടെങ്കിലും, മനസ്സിന്റെ പ്രവര്ത്തനവുമായി ബന്ധപെടുതിയുള്ള ഭാഗം നോക്കുമ്പോള് തലച്ചോറില് പ്രധാനമായും നാല് നാഡീ കേന്ദ്രങ്ങള് ആണുള്ളത്. കോര്റെക്സ്, ഹൈപോതലാമസ്, ലിംബിക് സിസ്റ്റം, ബ്രെയിന് സ്ടേം. ഏറ്റവും മുകളില് ഉള്ളത് കോര്റെക്സ്, ലിംബിക് സിസ്റ്റത്തിന് താഴെയാണ് ബ്രെയിന് സ്ടേം, ബ്രെയിന് സ്റെമിനെയും കോര്റെക്സിനെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്നത് ലിംബിക് സിസ്റെമാണ് രണ്ടിന്റെയും നടുക്ക് കാണുന്ന ചെറിയ ഭാഗമാണ് ഹൈപോതലാമസ്. ശ്വസോച്ചാസം, ഹൃദയമിടിപ്പ്, ആഹാരം, ഉറക്കം, ഇവ നിയന്ത്രിക്കുന്നത് കോര്റെക്സ് ആണ്. ഈ ഭാഗമാണ് തലച്ചോറിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും, ഇവിടെ sensory കോര്റെക്സ്, motor active കോര്റെക്സ്, auditory കോര്റെക്സ് അങ്ങിനെ പല ഭാഗങ്ങളും ഉണ്ട്. ചലനം, കാഴ്ച, കേള്വി ഇവയൊക്കെ ഇവിടെ നിയന്ത്രിക്കപ്ടുന്നു. ഇതിനു താഴെ ലിംബിക് സിസ്റെമാണ് അമിഗ്ടല, ഹിപോകംബാസ് എനീ ഭാഗങ്ങള് ഉണ്ടിവിടെ. വികാരങ്ങള് ഓര്മ എന്നിവ ഇവിടെ നിയന്ത്രിക്കപെടുന്നു. ഇതിനു താഴെ ബ്രെയിന് സ്ടെം. ഇതിനു midbrain , pons , medulla എനീ ഉപവിഭാഗം ഉണ്ട്. ഇവിടെ ശ്രദ്ധ ബോധം തലച്ചോറിലേക്ക് വിവരങ്ങള് എത്തിക്കുക ഇവയൊക്കെ ഇവിടെ നിര്വഹിക്കപെടുന്നു. ഹൈപോതലാമസ് എന്ന ഭാഗം ഉറക്കം, ദാഹം ഇങ്ങിനെയുല്ലവയെ പ്രധാനമായും നിയന്ത്രിക്കുന്നു.
സുഖാനുഭൂതി
സുഖം എന്ന അനുഭൂതി ആണ് ഏതു മനുഷ്യന്റെയും നിലനില്പിന് തന്നെ കാരണം. ശാരീരികവും മാനസികവുമായ സാസ്ത്യമാണ് സുഖം എന്നതുകൊണ്ട് ഉദ്യേശിക്കുന്നത്. തലച്ചോറിലെ ലിംബിക് സിസ്റെവും ടോപമിന് എന്ന രാസവസ്തുവിനെറെയും പ്രവര്ത്തനഫലമാണ് സുഖാനുഭൂതിയുടെ അടിസ്ഥാനം. മുകളില് വിവരിച്ച സ്ട്രെസ് സൈക്കിള് എന്ന അവസ്ഥയില് നിന്ന് രക്ഷ പെടാന് മനുഷ്യന് ലഹരി ഉപയോഗിക്കുകയും. ലഹരി ഉള്ളില് ചെന്നാല് ടോപമിന് എന്ന രാസവസ്തു ലിംബിക് സിസ്റെതില് ഉണ്ടാകുകയും ചെയ്യുന്നു. അത് കോര്റെക്സില് എത്തുമ്പോള് സുഖമായി എന്ന വികാരം ഉണ്ടാകുകയും അത് അനുഭവപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു. പുറമേ എത്ര വലിയ പ്രശ്നങ്ങള് നടക്കുന്നു എങ്കിലും കൊര്റെക്സില് ലഹരിയുടെ സന്ദേശം എത്തിയാല് സുഖം, പരമാനന്ദം എന്ന അനുഭവം തന്നെ ഫലം. ഈ അനുഭവം ആവര്ത്തിക്കാന് തലച്ചോര് ആവശ്യപെടുന്നു. തലച്ചോര് നശിക്കാന് തുടങ്ങുന്നുവെന്ന് അര്ത്ഥം.
വിമോചന മാര്ഗങ്ങള്
ഈ ഒരു ഊരാക്കുടുക്കില് നിന്നും രക്ഷ പെടണമെന്ന് വളരെ പേര് ആഗ്രഹിക്കുന്നുണ്ടാകും. ചിലര്ക്ക് സാധിക്കുന്നു. ചിലര് ആത്മാര്ത്ഥമായി ആഗ്രഹിക്കത്തവരാകുമ്പോള് മദ്യപാനം നിര്ത്തനാകുകയില്ല. തുടരുന്നു. സമൂഹവും വ്യക്തിയും ആത്മാര്ഥമായി പരിശ്രമിച്ചാല് ആര്ക്കും രക്ഷപ്പെടാന് പറ്റും. alcoholic anonymous , narcotic anonimous മുതലായ സന്നദ്ധ സംഘടനകള് വഴിയും ആര്കും രക്ഷ പെടാന് പറ്റും. ചുരുക്കത്തില് ലഹരികളില് നിന്നും മോചനം വേണമെന്നുള്ള മനസ്സിന്റെ ആത്മാര്ത്ഥമായ ആഗ്രഹമാണ് ആദ്യം വേണ്ടത്. അതില്ലാതെ പ്രാര്ഥനയോ ധ്യാനമോ കൊണ്ടു മാത്രം ഒന്നും ഫലിക്കില്ല. ചിലര് മറ്റുള്ളവര്ക് മുന്നില് കൂടുതല് വിധേയത്തം പുലര്ത്തുന്നു. ഒരു പെഗ്ഗ് ഓഫര് ചെയ്താല് 'നോ' എന്ന് പറയാനുള്ള ആര്ജ്ജവമാണ് നമുക്ക് ഉണ്ടാകേണ്ടത്. അടിമയായ ഒരുവന് ചികിത്സക്ക് പോയാല് ആ ചികിത്സയും BP , പ്രമേഹ ചികിത്സ പോലെ ജീവിതകാലം മുഴുവന് നീണ്ടു നില്കും.
നിയമത്തിന്റെ വഴി
പല രാജ്യങ്ങല്കും ലഹരിയുടെ നിയമാവലി വ്യതസ്തമാനെകിലും ലോകതാദ്യമുണ്ടായതും ലോകാരോഗ്യ സങ്കടന കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നതിനും പ്രാധാന്യമേരുന്നു.എന്നാല് AD 1800 ഓടുകൂടി അമേരിക്കയില് ഉണ്ടായ സാമൂഹ്യ ദുരന്തത്തോടെ അമേരിക്കന് ജനതയാണ് ഇതിന്റെ ദുരവസ്ഥ ആദ്യമായി മനസിലാക്കിയത്. 1906 ഓടുകൂടി ഒരു Drug Act (Pure Drug Act 1906) ലോകാരോഗ്യ സംഘടന ഇറക്കിയതോടെ പല രാജ്യങ്ങളിലും നിയന്ത്രണങ്ങള് ഉണ്ടാകാന് തുടങ്ങി. പക്ഷെ പ്രതീക്ഷിച്ച അത്ര വിജയകരം ആയില്ല. പിന്നെ 1988 വര്ഷത്തില് 106 അംഗരാജ്യങ്ങള് അംഗീകരിച്ച NDPS Act (Narcotic Drugs and Psychotropic Substances Act, 1988) WHO ഇറക്കിയതോടുകൂടി ഇത് കുറച്ചുകൂടി ശക്തി പ്രാപിച്ചു. നമ്മുടെ രാജ്യത്തും ഇത് നടപ്പിലുണ്ട്.
നമ്മുടെ സമൂഹം നന്നാകണമെങ്കില് വ്യക്തികള് തന്നെ പരിശ്രമിക്കണം. അവന് അങ്ങിനെ ഇവന് ഇങ്ങിനെ എന്ന് ചിന്തിക്കുന്നതിനു മുമ്പ് ഞാന് ശരിയാണോ എന്ന് ചിന്തിച്ചാല് നാമെന്ന സമൂഹത്തിന്റെ ഭാഗം നന്നാകുകകയും ക്രമേണ സമൂഹവും നന്നാകും. ഒരു മദ്യ വിമുക്ത ലഹരി വിമുക്ത നാടിനു വേണ്ടി, ജനങ്ങളെ ബോധവാന്മാരാക്കാന് നമ്മളാല് ആകുന്ന വിധം പരിശ്രമിക്കാം.
Fearless Symmetry 5/23: Complex Numbers
I read the fifth chapter of Fearless Symmetry.
To be continued with 6. Equations and varieties
Part 1: Algebraic Preliminaries
Chapter 5: Complex Numbers
Well, I think it is safe to assume that readers of this blog know the complex numbers. This chapter is in fact about a subset of the Complex Numbers called the Algebraic Numbers. In FS they use $\mathbf{Q}^{Alg}$ as notation, whereas I have seen mostly the notation $A$ for the Algebraic Numbers.
Every algebraic number can be expressed as the root of of a polynomial equation with integer coefficients. So $\pi$ is not a member of $\mathbf{Q}^{Alg}$, but $\sqrt{2}$ is because $\sqrt{2}$ is a solution of $x^2 - 2 = 0$.
 |
| Visualisation of the (countable) field of algebraic numbers in the complex plane. ( From Wikipedia ) |
Sabtu, 17 Desember 2011
Jumat, 16 Desember 2011
Thinking about mathematics
Mathematics is the study of quantity, structure, space and change. Mathematicians seek out patterns and formulate new conjectures. Conjectures are either proven by a formal mathematical proof or falsified by some counter-example.
Wikipedia on the definition of mathematics
Programmers developed a language which enables them to communicate effectively and at a high level about software and their profession: creating software. It is a small language but very powerful, it is the language of design. - Mathematics, as a language, enables scientists ( astronomers, biologists, chemists, ... ) to talk and think about the patterns in the universe.
Take for example symmetry. Everybody, children included, has some notion of symmetry, i.e. reflection symmetry. When we are confronted with the art of Escher we realize that there is more to symmetry.
 |
| Circle Limit II 1959 woodcut in red and black, printed from 2 blocks |
Symmetry is real, it is a physical phenomenon we can observe from the structure of atoms to the spirals of galaxies. Symmetry is more than a property of space it is what defines the structure of everything around us.
But what is quantity, and how we describe it? Here we enter the realm of numbers and number theory. Although, I am seriously fascinated by ( prime ) numbers, we cannot -see- them anywhere in nature. They are not real and seem inventions by humans. If we ever pick-up a signal from outer space that somehow involves prime numbers that would mean that that signal is created by extraterrestrial life.
When you study group theory you will find that there is a deep connection between groups ( i.e. symmetries ) and... prime numbers! Prime numbers are thus part of the signature of the Creator no matter what image you have of that concept.
Holiday Game Design
#mathchat last night (twitter stream, wiki) was on "Games: Where's the math? How can we use games to teach mathematics?" One of my favorite topics, and a good discussion. There are so many things I like games for in mathematics: playing a game is quite like math, strategy is an excellent context for problem solving, engagement level for repeated exercises or tasks, etc. But one of the things I like best personally is making them. (That's definitely one of the appeals of collectible card games; building a deck is a lot like game design.) The amount of math that goes into making a game can be quite a bit greater than playing it.
So today for the 5th graders I brought a half-formed game based on the Traveling Salesman problem. Georgia Tech has a nice Traveling Salesman Problem site, with a few games of their own, nice explanations and history of the problem. It was inspired by the ultimate Traveling Salesman: Santa Claus. Every home in a night? Mathematician Elves on the job. I eventually changed the game to running Christmas errands in town here, and intentionally left it rather drab.
We played a few turns of the game to get the idea. Then I shared how I wanted them to be game designers today, and we discussed possible things to work on.
Game Design To Do:
1) Playtest
3) Create!
I also brought a blank grid, a polar map (to do a Santa Claus version) and a United States map. (Click for full size. PDF of the whole document on Google Docs.)
Nobody used the polar map - poor Santa! The class had many people make improvements to Santa Haven, and several who made their own game.
Some of the improvements: new goals, like get all the presents to Grandma's house. Board alterations, like road block, traffic jam, hazards, stop signs, school zones, etc. Some quite clever, like a gas station (you have to go in if you pass), or a muddy spot that divides your speed by 2 until you get to the car wash. Play alterations, like the bank after every present, or a specific chore list (home, school, presents, back home then school then home). One student made walking and driving rules; driving was double speed, but had school speed zones and roads they had to stick to. At the end we talked about how this was mathematical modeling, where they tried to take real life stuff and figure out what they would be like in the game.
The new games included 2 Risk variations on the US map, variations on the traveling salesman with all new maps, and a candy cane math game with problems on the spaces.
Quite a lot of creativity, so much enthusiasm. And, I think, a nice lead into designing some of their own games later.
So today for the 5th graders I brought a half-formed game based on the Traveling Salesman problem. Georgia Tech has a nice Traveling Salesman Problem site, with a few games of their own, nice explanations and history of the problem. It was inspired by the ultimate Traveling Salesman: Santa Claus. Every home in a night? Mathematician Elves on the job. I eventually changed the game to running Christmas errands in town here, and intentionally left it rather drab.
We played a few turns of the game to get the idea. Then I shared how I wanted them to be game designers today, and we discussed possible things to work on.
Game Design To Do:
1) Playtest
- Are the rules clear? Do they need to be changed?
- Are the mechanics of the game okay? (Right number of destinations, how to move, placement of stop, dice to roll…)
- Is it fun enough? How can you make it more fun?
- Should there be obstacles on the map?
- Decorate the board; add fun details or pictures.
- Make nice game pieces.
3) Create!- Make your own map.
- Change to the world map or the US map.
- Change the story of the game. Santa, UPS, mail carrier, …
- Completely new game idea: 12 days of Christmas, Christmas tree, Hanukkah Candles, Winter Break, …
I also brought a blank grid, a polar map (to do a Santa Claus version) and a United States map. (Click for full size. PDF of the whole document on Google Docs.)
Nobody used the polar map - poor Santa! The class had many people make improvements to Santa Haven, and several who made their own game.
Some of the improvements: new goals, like get all the presents to Grandma's house. Board alterations, like road block, traffic jam, hazards, stop signs, school zones, etc. Some quite clever, like a gas station (you have to go in if you pass), or a muddy spot that divides your speed by 2 until you get to the car wash. Play alterations, like the bank after every present, or a specific chore list (home, school, presents, back home then school then home). One student made walking and driving rules; driving was double speed, but had school speed zones and roads they had to stick to. At the end we talked about how this was mathematical modeling, where they tried to take real life stuff and figure out what they would be like in the game.
The new games included 2 Risk variations on the US map, variations on the traveling salesman with all new maps, and a candy cane math game with problems on the spaces.
Quite a lot of creativity, so much enthusiasm. And, I think, a nice lead into designing some of their own games later.Fearless Symmetry 4/24: Modular Arithmetic
I read the fourth chapter of Fearless Symmetry.
To be continued with 5. Complex Numbers
Part 1: Algebraic Preliminaries
Chapter 4: Modular Arithmetic
Chapter 4 is all about modular arithmetic.
Considering the goal of the book somewhere fields have to be introduced and in this chapter we find the first definition of a field.
Definition: A field is a number system where we can divide by anything nonzero.
Anything more precise would scare off the laymen casual reader for who the book is intended. I kind of like the definition myself. '... where you can divide anything by nonzero'.
Modular arithmetic is introduced as clock arithmetic of course with examples like: "Today is Tue. What day is it in 25 days?" or "The analog clock shows 8. What time will it show in 33 hours?"
Also, the extremely important concept of an equivalence relation is defined. There is much more about modular arithmetic in the book, of course.
To be continued with 5. Complex Numbers
KISI-KISI UN Tahun Pelajaran 2011/2012
Dengan ini kami sampaikan Kisi-Kisi UN Tahun Pelajaran 2011/2012 untuk : SD-MI dan SMP-MTs-SMPLB, SMA-MA-SMALB dan SMK, kepada seluruh siswa yang akan mengkikuti UN dan pendidik kami ucapkan selamat menyongsong pelaksanaan UN TP 2011/2011 semoga dengan semangat belajar dan berlatih akan teraih cita-cita dengan hasil yang maksimal.Download Kisi-Kisi UN SMP :
1. Kisi-Kisi Matematika
2. Kisi-Kisi Bahasa Indonesia
3. Kisi-Kisi Bahasa Inggris
4. Kisi-Kisi IPA
Kisi-Kisi SD/MI ( Download )
Kisi-Kisi SMP - MTs - SMPLB - SMA - MA - SMALB - SMK ( Download )
Sumber : BSNP
Langganan:
Postingan (Atom)